Κυριακή 19 Απριλίου 2020

Η Μεγάλη Εβδομάδα στην ποίηση του Οδυσσέα Ελύτη

Ημερολόγιο ενός αθέατου Απριλίου» Η Μεγάλη Εβδομάδα στην ποίηση του Οδυσσέα Ελύτη


ΚΥΡΙΑΚΗ (ΠΑΣΧΑ)

Καθαρή διάφανη μέρα. Φαίνεται ο άνεμος που ακινητεί με τη μορ-
φή βουνού κει κατά τα δυτικά. Κι η θάλασσα με τα φτερά διπλωμέ-
να, πολύ χαμηλά, κάτω από το παράθυρο.
Σου 'ρχεται να πετάξεις ψηλά κι από κει να μοιράσεις δωρεάν την
ψυχή σου. Ύστερα να κατεβείς και, θαρραλέα, να καταλάβεις τη
θέση στον τάφο που σου ανήκει. 



                                                                 κολάζ Οδ. Ελύτη         



 ΚΥΡΙΑΚΗ (ΠΑΣΧΑ) β 

Ασμάτιον Ανεμόεσσα κόρη ενήλικη θάλασσα
πάρε το κίτρο που μου 'δωκε ο Κάλβος
δικιά σου η χρυσή  μυρωδιά 
Μεθαύριο θα 'ρθουν τ' άλλα πουλιά 
θα 'ναι πάλι ελαφρές των βουνών οι γραμμές 
μα βαριά η δική μου    καρδία.


κολάζ Οδ. Ελύτη

Σάββατο 18 Απριλίου 2020

"Μέρες Επιταφίου" Νίκος Γκάτσος



Μέγα Σάββατον

Όλα στερέψαν σιγά σιγά.
Τα περιστέρια πετούν αργά
σε λίμνες άνυδρες βάλτους υγρούς
σε διψασμένους κήπους κι αγρούς.
Πίσω απʼ τους λόφους τους χαμηλούς
με τους προφήτες και τους τρελούς
στέκουν παράμερα τρία παιδιά
σα γλαροπούλια στην αμμουδιά.
Μες στων καιρών την ανημποριά
διώξε το γρέγο και το βοριά
και ξαναγύρισε ήλιε στη γη
με του θριάμβου σου την κραυγή.







   ΜΕΡΕΣ ΕΠΙΤΑΦΙΟΥ
Συνθέτης: Δημήτρης Παπαδημητρίου Κείμενο / Λιμπρέτο: Νίκος Γκάτσος Την ορχήστρα Καμεράτα διευθύνει ο Λουκάς Καρυτινός Διδασκαλία χορωδίας: Βάλερι Ορέσκιν Ερμηνευτής: Μανώλης Μητσιάς Αφηγητής: Γιάννης Φέρτης Λυρική σοπράνο: Μυρσίνη Μαργαρίτη Καλλιτεχνική επιμέλεια & οργάνωση-εκτέλεση παραγωγής: ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ

 Ο ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ μελοποιεί το ποιητικό έργο «Μέρες Επιταφίου» του Νίκου Γκάτσου Στο πλαίσιο αναζήτησης της προώθησης της πρωτογενούς δημιουργίας και δημιουργίας ρεπερτορίου, που αποτελούν προτάγματα του Ελληνικού Σχεδίου, ο Δημήτρης Παπαδημητρίου συνθέτει για τη συναυλία στη Στέγη ένα μεγάλο ορχηστρικό έργο με θεματικό χαρακτήρα, για αφηγητή, σολίστες, χορωδία και ορχήστρα. 
Το ποιητικό έργο Μέρες Επιταφίου του Νίκου Γκάτσου είναι αφιερωμένο στον Μανώλη Μητσιά από τον ποιητή και ήταν έως και σήμερα αμελοποίητο. Ο Δημήτρης Παπαδημητρίου μελοποίησε το κείμενο και συνέθεσε ένα μουσικό έργο με τον ίδιο τίτλο χρησιμοποιώντας ως λιμπρέτο το πρωτότυπο γνήσιο κείμενο του Νίκου Γκάτσου. Το ποιητικό έργο επικεντρώνεται στη διπλή φύση, τη θεϊκή αλλά και την ανθρώπινη, των Παθών. Ο κοινωνικός συμβολισμός της Μεγάλης Εβδομάδας και η υπόσχεση της Ανάστασης προβάλλουν μέσα από πρωτότυπα αλλά και Ευαγγελικά κείμενα σε σοφή αντίστιξη. 
Το έργο γράφτηκε για μεγάλη συμφωνική ορχήστρα –χορωδία, ελληνικά όργανα–, λαϊκό σολίστα, σοπράνο και αφηγητή. Μελοποιήθηκε με τρόπο που διατηρεί τόσο τη στρουκτουραλιστική γοητεία της συμφωνικής πολυφωνίας όσο και το Βυζαντινό «χρώμα», επιτρέποντας σύγχρονα συμφωνικά αλλά και ελληνικά μουσικά ιδιώματα. Είναι μια σύγχρονη ελληνική θρησκευτική μουσική, που υποδεικνύει τη συνέχεια της ελληνικής μουσικής γλώσσας και τη σύγχρονη δυνατότητά της. Ο πίνακας εξωφύλλου «Ο Χριστός» (π. 1900) είναι έργο του Κωνσταντίνου Παρθένη και παραχωρήθηκε από την Εθνική Πινακοθήκη και την Μαρίνα Λαμπράκη Πλάκα. Το έργο αφιερώθηκε από τον συνθέτη στον Μηνά Μαυρικάκη.
ΤΙΤΛΟΙ:
1) ΕΙΣΑΓΩΓΗ - ΟΡΧΗΣΤΡΙΚΟ 2) ΜΕΓΑΛΗ ΔΕΥΤΕΡΑ 3) ΜΕΓΑΛΗ ΤΡΙΤΗ 4) ΜΕΓΑΛΗ ΤΕΤΑΡΤΗ 5) ΙΝΤΕΡΛΟΥΔΙΟ - ΟΡΧΗΣΤΡΙΚΟ 6) ΜΕΓΑΛΗ ΠΕΜΠΤΗ 7) ΜΕΓΑΛΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 8) ΜΕΓΑ ΣΑΒΒΑΤΟΝ

Η Μεγάλη Εβδομάδα στην ποίηση του Οδυσσέα Ελύτη

Ημερολόγιο ενός αθέατου Απριλίου» Η Μεγάλη Εβδομάδα στην ποίηση του Οδυσσέα Ελύτη

Μ. ΣΑΒΒΑΤΟ
Περαστική από τη χθεσινή αϋπνία μου 
λίγο, για μια στιγμή, μου χαμογέλασε 
η θεούλα με τη μωβ κορδέλα
που από παιδάκι μού κυκλοφοράει τα μυστικά

Ύστερα χάθηκε πλέοντας δεξιά 
να πάει ν' αδειάσει τον κουβά με τ' απορρίμματά μου
-της ψυχής αποτσίγαρα κι αποποιηματάκια- 
εκεί που βράζει ακόμη όλο παλιά νεότητα 
και αγέρωχο το πέλαγος. 


 Μ. ΣΑΒΒΑΤΟ, β 

Πάλι μες στην κοιλιά της θάλασσας το μαύρο εκείνο σύννεφο 
 που ανεβάζει κάπνες
όπως φωνές επάνω από ναυάγιο 
Χαμένοι αυτοί που πιάνονται από τ' Άπιαστα 
Όπως εγώ προχθές του αγίου Γεωργίου ανήμερα
που πήγα να παραβγώ μ' αλόγατα όρθια και θωρακοφόρους
και μου χύθηκε όλη, όξω απ' τη γης, η ερωτοπαθής ψυχή μου.


Παρασκευή 17 Απριλίου 2020

"Μέρες Επιταφίου" Νίκος Γκάτσος




Μεγάλη Παρασκευή

Βαριά τα βήματά μου σέρνω
στο φως της μέρας το θαμπό
κρίνα της άνοιξης σου φέρνω
και στο σταυρό σου τʼ ακουμπώ
φίλε δακρυοπότιστε
των πρωτίστων πρώτιστε.
των πρωτίστων πρώτιστε.
Άρρωστος κύλησε ο αιώνας
κι ο ήλιος βγαίνει μισερός
σαν το φτερό της χελιδόνας
που το σακάτεψε ο καιρός
φίλε τρισμακάριστε
των αρίστων άριστε.
των αρίστων άριστε.
Σήμερα ο Άδης ηνεώχθη
γεφύρι εγίνη ο Γολγοθάς
και στου θανάτου εσύ την όχθη
άφατο δρόμο ακολουθάς
έγγιστε κι ανέγγιστε
των μεγίστων μέγιστε.
των μεγίστων μέγιστε.


Η Μεγάλη Εβδομάδα στην ποίηση του Οδυσσέα Ελύτη

Ημερολόγιο ενός αθέατου Απριλίου» Η Μεγάλη Εβδομάδα στην ποίηση του Οδυσσέα Ελύτη


  Μ. ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ
Σαν να μονολογώ, σωπαίνω. 
Ίσως και να 'μαι σε κατάσταση βοτάνου ακόμη
φαρμακευτικού ή φιδιού μιας κρύας Παρασκευής 
Ή μπορεί και ζώου από κείνα τα ιερά
με τ' αυτί το μεγάλο γεμάτο ήχους βαρείς
και θόρυβο μεταλλικό από θυμιατήρια.

  Μ. ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ,  β 
  Αντίς για όνειρο 
Πένθιμος πράος ουρανός μες στο λιβάνι
αναθρώσκουν παλαιές Μητέρες ορθές σαν κηροπήγια
τυφεκιοφόροι νεοσύλλεκτοι σε ανάπαυση
μικρά σκάμματα ορθογώνια, ραντιστήρια, νάρκισσοι. 
Σαν να 'μαι λέει, ο θάνατος ο ίδιος αλλ' 
ακόμη νέος αγένειος που μόλις ξεκινά 
κι ακούει πρώτη φορά μέσα στο θάμβος των κεριών 
το «δεύτε λάβετε τελευταίον ασπασμόν».



                                                       κολάζ Οδ. Ελύτη


Πέμπτη 16 Απριλίου 2020

"Μέρες Επιταφίου" Νίκος Γκάτσος


Μεγάλη Πέμπτη


Αυτός που κρέμασε τον ήλιο
στο μεσοδόκι τʼ ουρανού
κρέμεται σήμερα σε ξύλο
ίλεως Κύριε γενού!
Και στʼ ασπαλάθια της ερήμου
μια μάνα φώναξε: «παιδί μου»!


Με του Απριλιού τʼ αρχαία μάγια
με των δαιμόνων το φιλί
μπήκε στο σπίτι κουκουβάγια
μπήκε κοράκι στην αυλή.
Κι όλα τʽ αγρίμια στο λαγκάδι
πήραν το δρόμο για τον Άδη.


Θα ξανασπείρει καλοκαίρια
στην άγρια παγωνιά του νου
αυτός που κάρφωσε τʼ αστέρια
στην άγια σκέπη τʼ ουρανού.
Κι εγώ κι εσύ κι εμείς κι οι άλλοι
θα γεννηθούμε τότε πάλι.


https://www.youtube.com/watch?time_continue=3&v=N408LsEhmNI&feature=emb_logo&fbclid=IwAR1VBeEMAUHx2p8jA8hmaFtfhGNu1JfyBHLhxnUr2N1oVUlsOyWq2fMn65o

Η Μεγάλη Εβδομάδα στην ποίηση του Οδυσσέα Ελύτη

Ημερολόγιο ενός αθέατου Απριλίου» Η Μεγάλη Εβδομάδα στην ποίηση του Οδυσσέα Ελύτη.


Μ. ΠΕΜΠΤΗ

Μέρα τρεμάμενη όμορφη σαν νεκροταφείο
με κατεβασιές ψυχρού ουρανού
Γονατιστή Παναγία κι αραχνιασμένη 
Τα χωματένια πόδια μου    άλλοτε 
(Πολύ νέος ή και ανόητα όμορφος θα πρέπει να ήμουν) 
Οι και δύο και τρεις ψυχές που δύανε 
Γέμιζαν τα τζάμια ηλιοβασίλεμα.

κολάζ Οδ. Ελύτη